Jak ostrzega Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), dwoinka rzeżączki (Neisseria gonorrhoeae) staje się niewrażliwa na kolejny antybiotyk, czyli cefalosporyny, stanowiące naszą ostatnią linię obrony przed tą groźną chorobą zakaźną przenoszoną drogą płciową. Pierwsze przypadki opornej rzeżączki odnotowano już w Australii, Francji, Japonii, Norwegii, Szwecji i Wielkiej Brytanii.
Nieleczona rzeżączka może powodować wiele ciężkich powikłań, zarówno u mężczyzn, jak i u kobiet. Zaniedbana prowadzi m.in. do bezpłodności, infekcji pęcherza moczowego oraz zmian w innych narządach, takich jak np. serce. Ponadto podnosi ona ryzyko zakażenia wirusem HIV. Problemy zdrowotne dotyczą także potomstwa chorych matek. W dużej ilości przypadków ciąża zostaje przerwana poronieniem, a u aż 30-50% narodzonych dzieci występują ropne infekcje oczu mogące prowadzić nawet do ślepoty.
Obecnie szacuje się, że każdego roku gonokokami zostaje zakażonych około 106 milionów ludzi na całym świecie. Dostępne dane są jednak bardzo niedokładne ze względu na to, że w niektórych krajach nie prowadzi się odpowiedniego nadzoru.
Problem wysokiej częstotliwości zakażeń pogłębia dodatkowo brak nowych, skutecznych sposobów leczenia. Jak mówi dr Manjula Lusti-Narasimhan z Wydziału Zdrowia Reprodukcyjnego i Badań WHO (ang. Department of Reproductive Health and Research at WHO) - „Jeżeli infekcje gonokokami staną się nieuleczalne, skutki zdrowotne będą bardzo poważne”.
Odporność mikroorganizmów na stosowane leki jest jednak zagadnieniem bardzo złożonym. Wynika ona m.in. z powszechnej dostępności i nadużywania antybiotyków, a także stosowania środków niskiej jakości oraz nieprzestrzegania zaleceń lekarzy co do dawkowania i czasu trwania terapii.
Zwalczane przez nas bakterie wytwarzają bowiem różne mechanizmy obronne pozwalające im przeżyć w obecności antybiotyku. Jak wykazały badania, zmiany te mogą przetrwać w ich genach nawet wtedy, kiedy lek zostanie wycofany z użycia.
Właśnie w ten sposób gonokoki uniewrażliwiły się już na wiele spośród popularnych antybiotyków, takich jak penicylina, tetracykliny i chinoliny. Jedynym skutecznym lekiem do walki z rzeżączką pozostają jak dotychczas cefalosporyny. Zaalarmowane WHO zwraca zatem szczególną uwagę na konieczność prowadzenia badań nad alternatywnymi metodami leczenia.
Organizacja apeluje również o zachowanie czujności oraz przedsięwzięcie działań mających zapobiegać zakażeniom, np. stosowanie odpowiednich zabezpieczeń podczas przygodnych stosunków płciowych. Należy także pamiętać, że źródłem zakażenia może być nie tylko chory człowiek, ale również stosowane przez niego środki higieny osobistej, takie jak mydło lub ręcznik.
Kontrola infekcji, wczesna diagnostyka oraz szybkie podjęcie leczenia obejmującego również partnera seksualnego, są to podstawowe środki mogące powstrzymać rozprzestrzenianie się rzeżączki.
Autor: Anna Kurcek
Materiały źródłowe:
WHO: Urgent action needed to prevent the spread of untreatable gonorrhoea
KOMENTARZE