Obecnie Instytut zatrudnia ponad 250 pracowników naukowych, w tym 36 z tytułem profesora. Ponad 100 doktorantów należy do Szkoły Biologii Molekularnej afiliowanej przy IBB. Doktoranci uczestniczą w pracach konkretnych grup badawczych, jednocześnie biorąc udział w bogatym programie edukacyjnym opracowanym i prowadzonym przez pracowników naukowych IBB. Dzięki swojej lokalizacji pośród uczelni wyższych, Wydział Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawski Uniwersytet Medyczny w najbliższym sąsiedztwie oraz  kontakty poprzez wspólną kadrę naukową z Politechniką Warszawska i Szkołą Główną Gospodarstwa Wiejskiego w Instytucie odbywa się kształcenie przyszłych naukowców już na etapie licencjatów i wykonywania prac magisterskich.

Instytut, oprócz wykorzystania środków własnych, aktywnie pozyskuje fundusze w konkursach krajowych i unijnych. Obecnie jest zaangażowany w 31 projektów 5 i 6 Ramowego Programu UE, tym samy stając się najważniejszym pośród instytutów Polskiej Akademii Nauk beneficjentem projektów unijnych. Prowadzone badania podstawowe, dzięki swojemu innowacyjnemu charakterowi, znajdują później zastosowania aplikacyjne.Świadczą o tym  liczne zgłoszenia patentowe, aktualnie 98, a kolejne są w trakcie. Obecnie zespoły Instytutu prowadzą badania nad wirusami, bakteriami, grzybami niższymi, roślinami oraz owadami i  innymi organizmami eukariotycznymi, w tym również człowiekiem.Dzięki szerokiemu wachlarzowi różnorodnych pracowni możliwe jest interdyscyplinarne podejście do każdego problemu. Rozwijane są prace wielkoskalowe objęte genomiką dzięki najnowszej aparaturze do sekwencjonowań masowych i proteomiką  z wykorzystaniem spektroskopii masowej. Wszystkie te badania powiązane są silnym udziałem bioinformatyki. Tworzone są metody analizy sekwencji genów, modele struktur białkowych jak również schematy oddziaływań molekularnych.